Bản sắc văn hóa

Hát chèo văn: Một gia đình, ba thế hệ lưu truyền ở thôn Phương Thượng xã Lê Hồ

Cập nhật: 05/03/2019 | 18:53:02
Lượt xem: 492
Ở nhiều vùng quê, hát chèo được lưu giữ, truyền đời từ thế hệ này sang thế hệ khác. Trong các câu lạc bộ (CLB) hát chèo, việc một gia đình có 3 - 4 thế hệ cùng tham gia sinh hoạt không phải hiếm. Gia đình ông Hoàng Hởi ở thôn Phương Thượng, xã Lê Hồ (Kim Bảng) là một trong những gia đình có nhiều thế hệ hát chèo tiêu biểu nhất nơi đây.

Hát chèo văn: Một gia đình, ba thế hệ lưu truyền ở thôn Phương Thượng xã Lê Hồ

Là một trong số ít người cao tuổi của thôn còn góp mặt trong CLB chèo của địa phương, ngoài chất giọng mượt mà, đằm thắm, ông Hoàng Hởi còn nức tiếng gần xa bởi khả năng sáng tác và biên đạo các tiết mục chèo đặc sắc. 

Ông Hoàng Hởi tâm sự: Cái "chất" văn nghệ tôi có được một phần là bẩm sinh. Tôi yêu chèo, say mê nghe hát chèo ngay từ thuở nhỏ. Đến khi trưởng thành, lập gia đình, tôi có may mắn được bố vợ, người dì ruột của vợ vốn là những kép chính của chiếng chèo Nam trước đây, truyền dạy thêm nhiều kiến thức và động viên, khuyến khích tham gia hát chèo. Thời gian trong quân ngũ, hưởng ứng phong trào tiếng hát át tiếng bom, sẵn có chất giọng tốt, tôi trở thành một chiến sỹ trong đoàn văn công của đơn vị. Năm 1970, tôi phục viên trở về quê hương, tôi đã có ý thức gắn bó và góp sức gây dựng phong trào văn nghệ của địa phương…

Được biết, năm 1992, chiếu chèo Lê Hồ chính thức được thành lập, ông Hoàng Hởi là thế hệ đầu tiên cùng với các nhạc công, diễn viên đóng góp rất nhiều công sức xây dựng, duy trì và phát triển thành (CLB) hát chèo có tiếng ngày nay.

Ông Hởi hướng dẫn thành viên CLB các động tác múa - hát
Ông Hởi hướng dẫn thành viên CLB các động tác múa - hát



Dưới sự dẫn dắt của ông, CLB hát chèo Lê Hồ đã nhanh chóng được người dân xóm trên, làng dưới biết đến và yêu thích. CLB nhiều lần đại diện cho địa phương tham gia các kỳ liên hoan, hội diễn của tỉnh và toàn quốc. Nhiều người cho rằng, sự thành công của CLB trong suốt 25 năm qua có một phần công sức không nhỏ của ông Hoàng Hởi và của chính các thành viên trong gia đình ông. 

Các thành viên trong gia đình được ông động viên, khích lệ tham gia sinh hoạt trong CLB mỗi người đảm nhiệm một vai trò, nhiệm vụ khác nhau. Người biết nhạc lý nhận vai làm nhạc công, người biết hát là diễn viên, ai có năng khiếu, sở trường về múa được ông phân công làm diễn viên múa. 

Hiện nay, CLB hát chèo Lê Hồ có gần 20 thành viên thì có tới gần một nửa là anh em, con cháu gia đình ông Hoàng Hởi. 

Ông Hởi chia sẻ: Cùng là người trong gia đình nên mỗi khi tập luyện hay biểu diễn, việc góp ý, chỉnh sửa về điệu hát, cách diễn xuất được dễ dàng hơn. Mọi người biết tiếp thu, tự điều chỉnh và thay đổi mình để mỗi làn điệu chèo được cất lên, mỗi trích đoạn chèo được trình diễn sẽ thêm phần hấp dẫn… 

Không chỉ động viên anh em tham gia, với con cháu mình, ông Hoàng Hởi cũng có cách truyền dạy để trước hết họ phải có được tình yêu với hát chèo, có ý thức gìn giữ, nối tiếp nghề hát của gia đình, sau đó mới bồi đắp sự hiểu biết, kỹ năng, cách xử lý các làn điệu sao cho đúng, cho hay.

Thừa hưởng gen di truyền từ cha ông, lại được nuôi dưỡng tâm hồn bằng những làn điệu chèo ngay từ tấm bé, đến nay, gần 30 thành viên trong gia đình ông Hoàng Hởi đều có thể hát được một vài làn điệu chèo. Riêng anh Hoàng Minh Phúc và chị Hoàng Thị Uyên là con trai, con gái của ông Hoàng Hởi từ lâu đã trở thành một trong những diễn viên chính không thể thiếu của CLB hát chèo Lê Hồ. 

Và, đã thành nếp cứ vào mỗi dịp cuối tuần, gia đình ông Hoàng Hởi lại cùng nhau quây quần bên chiếc trống bỏi để luyện tập các làn điệu chèo cổ của quê hương. Ba thế hệ ông bà, con, cháu miệt mài truyền dạy, học cách nhả chữ, ngắt nhịp, luyến láy sao cho vang, rền, nền, nảy đúng chuẩn hát chèo. 

Họ cứ say mê như thế, mang trọn trong tim tình yêu với hát chèo như thế và đã cùng với những thành viên CLB hát chèo thu nạp được không ít trái ngọt. Đó là Huy chương Bạc cho tác phẩm "Đất chuyển" tại Liên hoan hát chèo không chuyên toàn quốc, giải Ba với một tác phẩm về đề tài nông nghiệp-nông thôn trong Hội thi Liên minh Hợp tác xã cụm miền Bắc, 2 giải Bạc cho hai tác phẩm "Mùa lúa ơn Bác" và "Hát mừng Đảng quang vinh" ở Liên hoan các CLB dân ca và chèo tỉnh Hà Nam. 

Bản thân ông Hoàng Hởi và gia đình đã được UBND huyện Kim Bảng tặng Giấy khen vì đã có thành tích trong xây dựng và phát triển văn hóa Việt Nam đậm đà bản sắc dân tộc, được Thủ tướng Chính phủ tặng danh hiệu Gia đình vẻ vang…

Thanh Hà

Tin liên quan
Gửi bài viết của bạn